Ontslag tijdens de proeftijd: een vrijbrief of toch niet?

Ontslag tijdens de proeftijd: een vrijbrief of toch niet?

Een ontslag tijdens de proeftijd lijkt op het eerste gezicht eenvoudig. Werkgever en werknemer kunnen immers per direct afscheid van elkaar nemen, zonder tussenkomst van het UWV of de kantonrechter en zonder opzegtermijn. Maar betekent dit ook dat een werkgever altijd zomaar tot ontslag kan overgaan?

De proeftijd is bedoeld als kennismakingsperiode. Beide partijen krijgen de ruimte om te beoordelen of de samenwerking bevalt. In de praktijk bestaat echter vaak het beeld dat een proeftijdontslag altijd en om elke reden mogelijk is. Dat is niet het geval.

Hoewel tijdens de proeftijd geen redelijke ontslaggrond vereist is en geen herplaatsingsplicht geldt, zijn er wel degelijk grenzen. Zo mag een proeftijdontslag niet in strijd zijn met het discriminatieverbod. Ontslag wegens bijvoorbeeld zwangerschap, chronische ziekte, afkomst of politieke gezindheid is niet toegestaan. Uit de rechtspraak blijkt dat rechters hier streng op toetsen.

Daarnaast geldt ook tijdens de proeftijd het beginsel van goed werkgeverschap. Een ontslag dat zeer kort na indiensttreding wordt gegeven, of zelfs nog vóór aanvang van de werkzaamheden, kan onder omstandigheden in strijd zijn met dit beginsel. Dit geldt temeer wanneer een werknemer zijn eerdere, wellicht vaste, baan heeft opgezegd om bij de nieuwe werkgever in dienst te treden.

Verder is het van belang dat de proeftijd zelf rechtsgeldig is overeengekomen. Een proeftijd moet schriftelijk worden vastgelegd en mag niet langer duren dan wettelijk is toegestaan. De maximale duur is afhankelijk van de looptijd van de arbeidsovereenkomst en bedraagt maximaal twee maanden. Indien een proeftijd niet aan deze eisen voldoet, is het proeftijdbeding nietig. In dat geval kan een ontslag tijdens de proeftijd worden aangemerkt als een regulier ontslag, met alle gevolgen van dien.

Tot slot geldt dat, hoewel geen reden hoeft te worden gegeven voor een ontslag tijdens de proeftijd, de partij die opzegt deze reden wel schriftelijk moet verstrekken indien de andere partij daarom verzoekt.

Hoewel een proeftijdontslag dus relatief laagdrempelig lijkt, is het van belang om zorgvuldig te handelen en rekening te houden met de wettelijke grenzen en de rechtspraak.

Vragen over ontslag tijdens de proeftijd of wilt u een proeftijdbeding laten checken? Neem dan gerust vrijblijvend contact met ons op via: info@sijbenpartners.nl of via 045-5602200. Wij helpen u graag verder.

Dit artikel is geschreven door: Danée Laumen